Marmara İş Dünyası Platformu, adını bir denizden alıyor. Bu, bize sıradan bir çevre duyarlılığından fazlasını yükler: Marmara’nın hâli, bizim işimizin hâlidir. Müsilaj krizinde bunu hepimiz gördük — denizin bozulması önce turizmi, sonra balıkçılığı, sonra da kentin itibarını vurdu.
Doğayı destekliyoruz — ama slogan olarak değil
Çevre başlığı iş dünyasında çoğu zaman bir tanıtım faaliyetine dönüşüyor. MAİD bunu üç somut ölçüte bağlıyor:
- Ölçmeden iyileştirme olmaz. Su, enerji ve atık verisi tutulmayan tesiste “çevreci” iddiası bir temenniden ibarettir.
- Tasarrufun karşılığı bilançoda görünür. Geri kazanılan su ve azalan enerji, işletme maliyetinde kalıcı düşüş demektir.
- Uyum artık ticari bir şart. AB’ye ihracat yapan firmalar için su ve atık performansı, müşteri denetim listelerinin sabit maddesi hâline geldi.
Marmara Denizi Eylem Planı ve sanayi
Eylem planı, bölgedeki mevcut atıksu arıtma tesislerinin tamamının ileri biyolojik arıtmaya dönüştürülmesini; organize sanayi bölgelerinin rehabilitasyon çalışmalarıyla ileri arıtma teknolojilerine geçişinin hızlandırılmasını; Marmara’ya deşarj yapan tesislerde döngüsel ekonomi ilkelerine uyulmasını ve suyun yeniden kullanımının desteklenmesini öngörüyor. Atıksu oluşumunun azaltılması için temiz üretim teknik ve teknolojilerinin hayata geçirilmesi de planın parçası. İzlemeyi, bakanlık ile birlikte üniversiteler, sanayi odaları ve sivil toplum kuruluşlarından oluşan bir koordinasyon yapısı yürütüyor.
Karbon: yeni bir maliyet mi, yeni bir ölçü mü?
AB’nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması 1 Ocak 2026 itibarıyla mali yükümlülük aşamasına geçti; çimento, alüminyum, gübre, demir-çelik, hidrojen ve elektrik kapsamda. Tekstil, otomotiv yedek parça ve plastik yakın takipte. Beyan yükümlüsü çoğu durumda AB’deki ithalatçı olsa da ürün bazlı karbon verisi Türkiye’deki üreticiden isteniyor.
Karbon verisini üretebilen firma, aynı veriyle enerji verimliliği yatırımının geri dönüşünü de hesaplayabilir. Bu yüzden SKDM’yi yalnızca bir yük olarak okumuyoruz.
Üyelerimiz için yol haritası
- Ölçüm altyapısı: Enerji, su ve atık verisini tesis düzeyinde, doğrulanabilir biçimde tutun.
- Su geri kazanımı: Proses suyunun yeniden kullanımı, çoğu tesiste en hızlı geri dönen yatırım kalemi.
- Ürün bazlı karbon ayak izi: Kurumsal hesap (ISO 14064-1) ile ürün bazlı hesap farklı şeylerdir; SKDM ürün bazlı ister.
- Atıkta ayrıştırma ve geri kazanım: Bertaraf maliyeti artarken ayrıştırılmış atık gelir kalemine dönüşebiliyor.
- Tedarikçi zinciri: Kendi ayak iziniz tedarikçinizin verisiyle tamamlanır; talep etmeye bugünden başlayın.
Ortak çalışma alanları
Dijital Dönüşüm Komisyonumuz üyeler için ortak bir karbon veri şablonu hazırlıyor. Bunun yanında üç başlıkta çalışma yürütüyoruz: üye tesislerde su ayak izi ölçüm metodolojisi, ileri arıtmaya geçen üyelerin deneyimlerini derleyen bir saha rehberi ve OSB yönetimleriyle ortak arıtma yatırımlarında maliyet paylaşım modelleri.
Bilgiler Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Ticaret Bakanlığı’nın kamuya açık yayınlarından derlenmiştir.